خود از سبزوار به نيشابور وارد شد . 7 * پيگيرى سفارت آلمان دربارهء يكى از اتباع آن كشور سفارت آلمان در ايران از وزارت امور خارجه خواست : از طريق كارگزارى ايالت آذربايجان دربارهء محل اقامت فعلى « فرديناندو واكت » كه تا آخر سال 1920 م مستخدم بانك استقراضى ايران در تبريز بوده ، تحقيق كند و نتيجه را به آن سفارت اطلاع دهد . 8 كارگزارى كل آذربايجان پس از تحقيق در اين زمينه ، از « موسيوفوخت » رئيس سابق بانك استقراضى ، اعلام كرد : « فرديناندو واكت » نام اصلى مشار اليه است . نامبرده آلمانىنژاد و اهل « مين » است و تقريبا بيست سال است كه در ايران و در تبريز اقامت دارد . 9 * تشكيل و ترميم كابينه جديد مصدق السلطنه كه تا امروز از قبول پست وزارت‌هاى ماليه و امور خارجه امتناع مىورزيد ، امروز پس از مذاكرات طولانى و فراهم شدن زمينه‌هاى لازم از نظر وى 10 موافقت خود را با عهده‌دار شدن مسئوليت وزارت ماليه اعلام كرد . 11 * اعطاى نشان به رؤساى نظميه قزوين و مشهد به پيشنهاد ادارهء نظميه و تقاضاى وزارت داخله ، وزارت امور خارجه با اعطاى نشان شير و خورشيد از نوع درجه سوم به ماژور فوكل كلو رئيس نظميه قزوين و ماژور برونيكوفسكى رئيس نظميه مشهد موافقت نمود و از احمد شاه خواست تا فرامين اعطاى نشان به آنها را امضا نمايد . 12

--> ( 1 ) . اسد اللّه ميرزا شمس ملك‌آرا ( شهاب الدوله ) فرزند عبد الحسين ميرزاى شمس الشعرا بود كه در حدود سال 1290 ه ق متولد شد . تحصيلات خود را در تهران و لندن انجام داده و در ادارهء تلگرافخانه به عنوان مترجم استخدام شد . در دورهء اول مجلس شوراى ملى از طرف شاهزاده‌هاى تهران و در دورهء دوم مجلس از طرف مردم تهران به نمايندگى انتخاب شد . در مرداد 1289 ش براى اولين‌بار به هيئت دولت راه يافت و در كابينهء مستوفى الممالك وزير پست و تلگراف بود كه اين سمت را در كابينهء دوم مستوفى الممالك كه در آبان 1289 تشكيل شد ، نيز عهده‌دار بود . اسد اللّه ميرزا در اواخر سال 1329 ق به حكومت يزد منصوب شد . او در كابينه 26 مرداد 1292 مستوفى الممالك مقام‌هاى وزارت پست و تلگراف و وزارت فوايد عامه را بر عهده گرفت . در كابينهء چهارم مستوفى نيز كه در 30 بهمن 1293 تشكيل شد ، وزارت پست و تلگراف همچنان برعهدهء او بود و در كابينه پنجم مستوفى كه در 26 مرداد 1294 تشكيل شد ، وزير فوايد عامه و تجارت بود . در كابينهء عبد الحسين ميرزا فرمانفرما كه در سوم دىماه 1294 تشكيل شد ، وزير علوم و اوقاف بود و پس از آن در مهر 1300 ش با سمت وزير پست و تلگراف وارد كابينهء قوام السلطنه شد . شمس ملك‌آرا مدتى هم حكمران كردستان بود و بعدها يك دوره هم ( دورهء دوم ) سناتور انتصابى تهران بود . او پس از يك دوره بيمارى ممتد در تهران وفات يافت . ( رجال عصر مشروطيت ، ص 67 ؛ زندگينامه رجال و مشاهير ايران ، ج 4 ، ص 128 - 127 ) . ( 2 ) . روزنامه اتحاد ، 17 / 7 / 1300 ، ص 2 ؛ روزنامه ايران ، 17 / 7 / 1300 ؛ روزنامه رسمى شاهنشاهى ايران ، متن مذاكرات مجلس شوراى ملى ( مجلس چهارم ) ، ص 132 . ( 3 ) . مراسله وزارت خارجه به وزارت داخله ، 16 / 7 / 1300 ، اسناد وزارت خارجه ، س 1300 ، ك 51 ، پ 2 ، ص 169 . ( 4 ) . روزنامه اتحاد ، 17 / 7 / 1300 ، ص 2 . ( 5 ) . ميرزا حسين خان صبا ( كمال السلطان ) از يك خانوادهء بازرگان بود كه پدرانش اهل تجارت بودند ولى او از جوانى به كار روزنامه‌نويسى مشغول شد . در سال 1333 ق روزنامهء ستارهء ايران را منتشر كرد . روزنامهء ستارهء ايران يك بار نيز در سال 1302 ش به علتى نامعلوم تعطيل شد . ميرزا حسين خان صبا در بيست و هشتم شهريور 1303 به علت سكته قلبى در تهران درگذشت . با مرگ حسين صبا ، روزنامهء ستارهء ايران از بين نرفت و شوراى عالى فرهنگ در تاريخ 15 آذر 1303 امتياز آن را به نام اعتصام‌زاده تصويب كرد و روزنامهء ستارهء ايران از تاريخ 21 دى 1303 تحت مديريت جديد منتشر شد . ( زندگينامه رجال و مشاهير ايران ، ج 4 ، ص 185 - 188 ؛ تاريخ جرايد و مجلات ايران ، ج 3 ، ص 17 - 20 ) . ( 6 ) . اسناد مجلس ، د 4 ، ك 26 ، ج 13 ، پ 3 . ( 7 ) . گزارش‌هاى كنسولگرى انگليس در مشهد ، ص 161 . ( 8 ) . مراسلهء سفارت آلمان به وزارت امور خارجه ، 16 / 7 / 1300 ، اسناد وزارت خارجه ، س 1300 ، ك 4 ، پ 12 ، ص 1 . ( 9 ) . كارگزارى كل آذربايجان به وزير خارجه 10 / 8 / 1300 ، اسناد وزارت خارجه ايران ، س 1300 ؛ ك 4 ، پ 12 ، ص 30 . ( 10 ) . منظور از فراهم شدن زمينه‌هاى لازم از نظر مصدق السلطنه ، پيشنهادات و شرايطى بود كه از جانب وى ، ارائه شده بود و مفاد آن اصلاحات اساسى در وزارت ماليه بود . ( جهت اطلاعات بيشتر ر . ك : خاطرات و تألمات مصدق ، ص 139 - 141 ) . ( 11 ) . روزنامه اتحاد ، 17 / 7 / 1300 ، ص 2 . ( 12 ) . گزارش اداره تشريفات وزارت خارجه ، 16 / 7 / 1300 ، اسناد وزارت خارجه ، س 1300 ، ك 59 ، پ 5 ، ص 2 .